Ung thư cổ tử cung là bệnh ung thư phổ biến ở phái nữ

1. Chảy máu âm đạo

Khi tế bào ung thư lan đến các mô lân cận trong âm đạo, nó dễ dàng phá vỡ các mao mạch và gây ra hiện tượng chảy máu.

2. Mùi bất thường

Dịch tiết âm đạo có mùi hôi, màu nâu hoặc được trộn lẫn với máu có thể là một dấu hiệu của nhiễm trùng, ung thư cổ tử cung hoặc lạc nội mạc tử cung.

3. Đau khi giao hợp

Đau rát khi giao hợp có thể là do các tế bào ung thư đã lan rộng khắp các mô của cơ quan sinh sản. Ngoài ra, khô âm đạo, nhiễm trùng âm đạo hoặc mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục cũng có thể gây ra triệu chứng này.

4. Đau vùng chậu

Đau vùng chậu là triệu chứng bình thường khi đến kỳ kinh nguyệt. Tuy nhiên, đó có thể là dấu hiệu của ung thư cổ tử cung nếu cơn đau xảy ra thường xuyên và xuất hiện đột ngột vào bất kỳ một thời điểm nào trong tháng.

5. Khó chịu khi đi tiểu

Thực tế cho thấy, đi tiểu khó là một trong những triệu chứng rõ ràng và phổ biến nhất của căn bệnh này. Một số bệnh lý cũng có thể gây khó tiểu, chẳng hạn như nhiễm trùng đường tiết niệu, vấn đề bàng quang, nhiễm nấm men và mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Khó tiểu là một trong những triệu chứng phổ biến của ung thư cổ tử cung

6. Kỳ kinh kéo dài và nhiều

Kỳ kinh kéo dài hơn bình thường là một dấu hiệu cảnh báo ung thư cổ tử cung. Nó cũng đi liền với các triệu chứng đau nặng và ra máu thường xuyên (phải thay băng vệ sinh liên tục, ít hơn 2 giờ/lần). Ngoài ung thư, ra máu nhiều cũng có thể là do sự mất cân bằng nội tiết tố, u xơ tử cung, polyp, viêm vùng chậu, lạc nội mạc tử cung hoặc tuyến giáp, mắc bệnh gan, bệnh thận hoặc do sử dụng một số loại thuốc.

7. Tiểu không tự chủ

Tiểu không tự chủ xảy ra khi ung thư đã lan rộng và ảnh hưởng tới khu vực bàng quang hoặc các bộ phận khác của đường tiết niệu.

8. Sút cân

Các bệnh ung thư, bao gồm ung thư cổ tử cung nhìn chung đều gây sút cân. Khi mắc bệnh, hệ thống miễn dịch sẽ phải làm việc chăm chỉ để chống lại các tế bào ung thư. Điều này sẽ dẫn đến sút cân do cơ thể tạo ra các protein cytokines kích thích gia tăng tốc độ phá vỡ các chất béo.

9. Thường xuyên mỏi mệt

Các tế bào hồng cầu khỏe mạnh được thay thế bằng các tế bào máu trắng để chống lại sự phát triển của bệnh sẽ khiến bệnh nhân bị thiếu máu, dẫn đến mệt mỏi, thiếu năng lượng và mất cảm giác ngon miệng.

10. Đau chân

Phụ nữ được chẩn đoán mắc bệnh ung thư cổ tử cung hay bị sưng đau ở chân do ung thư cản trở lưu lượng máu tới khu vực này. Theo thời gian, các cơn đau có xu hướng liên tục và gia tăng cường độ. Đôi khi, ung thư cổ tử cung cũng có thể gây ra đau lưng.

Ung thư cổ tử cung là loại ung thư phụ khoa hay gặp nhất và đứng hàng thứ 4 trong các loại ung thư ở phụ nữ. Cổ tử cung là ngõ vào của tử cung, là nơi nối giữa tử cung và âm đạo. Ung thư cổ tử cung tuy hay gặp nhưng dễ dàng phát hiện sớm bằng xét nghiệm tầm soát và có thể phòng ngừa chủ động được.

Ung thư cổ tử cung nếu được phát hiện sớm ở giai đoạn đầu, khi ung thư chỉ khu trú chưa xâm lấn thì tỷ lệ chữa khỏi gần như hoàn toàn. Tuy nhiên, nếu để ung thư tiến triển qua giai đoạn trễ thì tỷ lệ chữa khỏi thấp hơn rất nhiều. Việc phòng ngừa, tầm soát, phát hiện sớm ung thư cổ tử cung rất quan trọng và vô cùng cần thiết.

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ gây ung thư cổ tử cung

Nhiễm virus HPV (Human Papilloma Virus)

HPV có thể lây lan từ người này sang người khác khi tiếp xúc da với da. HPV lây truyền qua quan hệ tình dục, bao gồm cả âm đạo, hậu môn và thậm chí quan hệ tình dục bằng miệng.

Có hai loại HPV:

- HPV nguy cơ thấp: Nổi bật là 2 tuýp HPV 6 và HPV 1, gây ra hầu hết các trường hợp mụn cóc si

nh dục, không liên quan đến ung thư cổ tử cung.

- HPV nguy cơ cao: Nổi bật là HPV 16, HPV 18, HPV 31, HPV 33 và HPV 45. Trong đó HPV 16 và HPV 18 là thủ phạm gây ra 70% trường hợp ung thư cổ tử cung, 30% còn lại là do các tuýp khác. Ngoài ra, HPV loại nguy cơ cao cũng là nguyên nhân gây ung thư âm đạo, ung thư âm hộ, ung thư hậu môn, ung thư dương vật, ung thư miệng họng.

Vài năm sau khi bắt đầu sinh hoạt tình dục, người phụ nữ có khả năng nhiễm HPV và nguy cơ mắc bệnh tăng theo số bạn tình trong đời. Phần lớn, cơ thể con người có miễn dịch tạo ra kháng thể để tiêu diệt virus. Tuy nhiên, một số trường hợp người phụ nữ không diệt được siêu vi trùng và bị nhiễm dần nặng lên. Sau vài năm, ADN của virus chui vào được DNA của tế bào người, làm tế bào cổ tử cung sinh sôi nảy nở không ngừng gây ung thư cổ tử cung.

Vì vậy, những người có yếu tố nguy cơ cao bị ung thư cổ tử cung đồng nghĩa với những người có nguy cơ cao bị nhiễm HPV. Đó là những người quan hệ tình dục sớm, nhiều bạn tình, người mắc các bệnh lây lan qua đường tình dục. Không phải ai bị HPV cũng sẽ bị ung thư cổ tử cung. Nhưng ngược lại, có đến 95% các trường hợp ung thư cổ tử cung phát hiện thấy virus HPV.

Bao cao su có thể bảo vệ trước hầu hết các bệnh lây truyền qua đường tình dục bao gồm cả HIV/AIDS, nhưng lại không hoàn toàn chống lại được HPV. Bởi vì virus HPV có thể lây truyền trực tiếp thông qua tiếp xúc tại vùng da không được bao phủ bởi bao cao su.

Hút thuốc

Phụ nữ hút thuốc có nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung gấp 2 lần người không hút thuốc lá. Những chất có hại được hấp thu qua phổi và có theo dòng máu đi khắp cơ thể. Những chất này góp phần gây tổn hại ADN của tế bào cổ tử cung và có thể đóng góp vào sự phát triển của ung thư cổ tử cung. Hút thuốc cũng làm cho hệ thống miễn dịch kém hiệu quả trong việc chống nhiễm trùng HPV.

Ức chế miễn dịch

Virus suy giảm miễn dịch ở người (HIV), virus gây ra bệnh AIDS, tổn thương hệ thống miễn dịch và đặt phụ nữ có nguy cơ cao lây nhiễm HPV. Điều này có thể một phần giải thích sự gia tăng nguy cơ ung thư cổ tử cung ở phụ nữ bị AIDS. Ngoài ra, hệ thống miễn dịch còn quan trọng trong việc tiêu diệt các tế bào ung thư. Một nhóm phụ nữ khác có nguy cơ ung thư cổ tử cung như những người dùng thuốc nhằm ức chế miễn dịch của họ như những người đang điều trị cho một bệnh tự miễn hoặc những người cấy ghép nội tạng.

Thừa cân

Phụ nữ thừa cân có nhiều khả năng phát triển ung thư tuyến cổ tử cung.

Sử dụng lâu dài thuốc tránh thai 

Có nghiên cứu cho rằng uống thuốc ngừa thai trong một thời gian dài làm tăng nguy cơ ung thư cổ tử cung.

Tiền sử gia đình có người ung thư cổ tử cung.

Các dấu hiệu và triệu chứng của ung thư cổ tử cung

Phụ nữ bị ung thư cổ tử cung sớm và tiền ung thư thường không có triệu chứng. Triệu chứng sẽ xuất hiện trong giai đoạn muộn, khi đó ung thư đã xâm lấn. Khi điều này xảy ra, các triệu chứng phổ biến nhất là:

- Chảy máu âm đạo bất thường, chẳng hạn như chảy máu sau khi quan hệ tình dục, chảy máu khi mãn kinh, chảy máu giữa chu kỳ kinh nguyệt, chảy máu sau khi thụt rửa hoặc sau khi khám phụ khoa.

- Đau khi quan hệ tình dục.

- Đau lưng.

- Đi tiểu bị đau hoặc tiểu khó khăn và nước tiểu đục.

- Rò rỉ nước tiểu hoặc chất cặn hôi từ âm đạo.

Tầm soát phát hiện sớm ung thư cổ tử cung

Nếu được phát hiện sớm, ung thư cổ tử cung là một trong những bệnh ung thư có thể điều trị thành công nhất. Nếu ung thư cổ tử cung ở giai đoạn sớm, khu trú tại chỗ tỷ lệ điều trị thành công 93%. Tuy nhiên, khi ung thư phát hiện ở giai đoạn muộn thì tỷ lệ trị khỏi chỉ 15%. Tầm soát phát hiện sớm ung thư cổ tử cung bằng xét nghiệm PAP.

Xét nghiệm PAP (phết tế bào cổ tử cung) là một xét nghiệm tế bào học để tìm những tế bào bất thường trong lớp biểu mô cổ tử cung. Nếu xét nghiệm PAP có kết quả bất thường thì bác sỹ sẽ khám kỹ hơn: Soi cổ tử cung (giúp xác định vị trí, mức độ lan tỏa của tổn thương, đồng thời hướng dẫn cho sinh thiết cổ tử cung) và sinh thiết cổ tử cung (cắt mẫu mô của cổ tử cung để quan sát dưới kính hiển vi, cho kết quả rất chính xác). Nếu tầm soát định kỳ, sau khi sinh thiết có thể phát hiện ung thư ở giai đoạn sớm và khả năng chữa khỏi rất cao.

Phụ nữ đã có quan hệ tình dục nên được phết tế bào cổ tử cung và khám phụ khoa mỗi năm một lần. Sau 3 lần liên tiếp với kết quả bình thường thì khoảng thời gian làm lại có thể thưa ra khoảng 2-3 năm một lần cho đến lúc 60 tuổi.

Chủng ngừa phòng chống ung thư cổ tử cung

Ung thư cổ tử cung do nhiều tuýp HPV gây ra, trong đó 70% trường hợp là HPV 16 và 18. Vaccine chủng ngừa ung thư cổ tử cung chỉ có hiệu quả với HPV 16 và 18, tức là phòng ngừa được 70% trường hợp. Còn 30% trường hợp ung thư cổ tử cung còn lại do các tuýp HPV khác thì chưa có vaccine phòng ngừa. Do đó, dù cho được tiêm vaccine cũng phải khám phụ khoa và làm xét nghiệm PAP định kỳ

Thuốc chích vào 3 kỳ trong sáu tháng, kỳ thứ hai cách thứ nhất 2 tháng, kỳ thứ ba cách thứ hai 4 tháng. Các loại vaccine chỉ có tác dụng ngăn ngừa nhiễm HPV chứ không điều trị tình trạng đã nhiễm HPV. Đó là lý do tại sao để có hiệu quả nhất, các loại vaccine HPV sẽ được tiêm trước khi một người phụ nữ bị nhiễm với HPV, tức trước khi có hoạt động tình dục trong đời.

Theo BSLê Nguyễn Khánh Duy